[Makale] Yeni Mantıksal Operatör Algoritmaları Hamurcu ve Başdere

Herkese uzun bir aradan sonra merhaba, 4 yıllık uzun bir uğraş sonucunda doktora tez çalışmamız neredeyse bitmek üzere, bunun ilk meyvesini "Ore Geology Reviews" dergisinde çıkardığımız makalemizle almış bulunmaktayız. Araştırma, saha çalışması laboratuvar çalışması derken zaman hızlı geçti. Bu çalışma var olan bir tekniğin üzerinde yeni yaklaşımlar eklediğimiz bir ön çalışma niteliğinde aslında. Teknik daha fazla geliştirilmeye son derece açık ve aslında daha da geliştirilmeyi bekliyor. 

Süperjen Zenginleşme Nedir?

WHAT IS SUPERGENE ENRICHMENT - SÜPERJEN ZENGİNLEŞME NEDİR?

Şekil 1. Yeryüzünden derinlere inildikçe damar içerisinde değişen zonlanmalar. Ölçeksizdir.

Cevher yataklarında, hipojen süreçler ile oluşmuş ana mineraller (pirit, kalkopirit, galenit, sfalerit gibi sülfitler) yüzeye yakın düşük sıcaklıklarda oksitlenmiş aşağı doğru süzülen meteorik sular ile altere olabilirler ve ikincil veya diğer bir ifade ile süperjen minerallere (süperjen cevherler) dönüşebilirler. Bu dönüşüm süreci içerisinde aşağı doğru inen yeraltı suyu birincil sülfit minerallerini oksitler ve çözer. Sonucunda çözünmüş metaller (Cu, Zn, Pb, Fe gibi) çözelti içinde sıklıkla aşağıya doğru hareketlenir ve böylece iki farklı ikincil mineral zonunu oluştururlar. Bunlardan birincisi yeraltı su seviyesinin üzerinde diğeri ise altında kalmaktadır. Su seviyesinin üzerindeki koşullar genelde oksitleyicidir. Buralarda oluşan ikincil mineraller, oksit koşullarda stabil kalabilen mineraller olacaktır. Bunlar bakır (Cu) mineralleri için malakit (malahit de denir), azurit ve kuprit; çinko (Zn) için genelde simitsonit ve kurşun (Pb) için ise piromorfit, vanadinit olarak sıralanabilir. Su seviyesinin altında kalan bölgede koşullar ya daha az oksik ya da indirgendir (redüklenmiş), işte bu bölgede oluşan mineraller süperjen zenginleşmeyi sağlamaktadır. Bu mineraller bakır (Cu) için kovellin, bornit, enarjit, kalkosit ve dijenit; kurşun (Pb) anglezit şeklinde örneklenebilir. Hatta bakır ve altın gibi doğal metaller bile bu zonda oluşabilmektedir. 

Principal Component Analysis Nedir (Ana Bileşen Dönüşümü) Uygulama Görüntüleri

Bugünkü konumuz uydu verileri üzerinde PCA yani ana bileşen dönüşümü uygulamak olacaktır. Çalışma alanı İran'nın Firdevs bölgesi seçilmiştir (34.00 K; 58.11 D). Bölgenin google earth görüntüsü Şekil 1'de gösterilmiştir. Fay aktivitesine bağlı jeotermal alanların bulunduğu geniş volkanik kaya topluluklarının örtüğü bir bölgedir. Bölgedeki Polimetalik cevherleşmelerin hem hipojen hem de süperjen kökenli hidrotermal akışkanlardan kaynaklandığı belirtilir. Tipik alterasyonları ise ileri arjillik ve profilittir. Buna bağlı olarak kaolen, alunit, epidot, klorit mineral toplulukları bölgede alterasyonları temsil etmektedir. 

Şekil 1. Uygulama Bölgesinin Google Earth Görüntüsü

Alterasyon Nedir?

Merhaba Jeolojiye gönül vermiş meslektaşlar ve ilgili arkadaşlar, bugün anlatacağım konu ilgi alanlarımdan biri olan alterasyon konusu olacaktır. Genel hatlarıyla konuya değineceğim. Çünkü farklı tip yatak oluşumlarında gelişen alterasyonlardan bahsetmekten ziyade konuyu genel olarak anlatırsam mantığı daha iyi anlaşılır düşüncesindeyim.

Burada anlatacaklarım aşağıdaki gibi olacaktır:

1- Alterasyon nedir ve nasıl oluşur?

2- Alterasyon türleri nelerdir?

3- Alterasyon türlerini belirleyen parametreler nelerdir?

4- Maden yataklarında neden alterasyon gelişir?

5- Farklı tip cevherleşmelerde neden farklı alterasyon türleri gözlenir?

6- Neden her tip yatakta aynı alterasyonlara rastlanmaz?

NOT: Toprak oluşumu gibi olaylar veya yüzeyde gelişen fiziksel ayrışmalar da alterasyon olarak bilinir ama burada bunlardan bahsedilmeyecektir.

Hidrotermal Damarlar ve Mineral Zonlanmaları

Bugün bahsetmek istediğim konu hidrotermal damarlar ve mineral zonlanmaları. Burada anlatacağım konu Fransa'daki La Peyratte Graniti özelinde yapılan çalışmadan elde edilen sonuçlar ışığında olacaktır. Aslında farklı kaynaklardan derleyerek bir yazı yazmak isterdim ama şimdilik böyle olsun, bir daha ki konuda derleme bir şeyler yazarız. Faydalı olması dileğiyle. Haydi başlayalım.

Toprak Oluşumu ve Profili

Zaman ile oluşan toprak profili

Öncelikle toprağın nelerden oluştuğunun cevabını vermek gerekir. Toprak;

1- Mineraller

2- Organik Gereç

3- Hava

4-Su, dörtlüsünden oluşmaktadır.